آسمان امنِ کشور با فانتوم های نیروی هوایی ارتش

جنگنده شکاری بمب افکن اف-4 مشهور به فانتوم نوعی از هواپیماهای جنگنده دو سرنشینه مافوق صوت و دوربرد هستندکه توانایی عملیات در همه شرایط آب وهوایی را دارند.

آسمان امنِ کشور با فانتوم های نیروی هوایی ارتش

به گزارش ، جنگنده شکاری بمب افکن اف-4 مشهور به فانتوم نوعی از هواپیماهای جنگنده بمب افکن دو سرنشینه و دو موتوره مافوق صوت و دوربرد هستند که توانایی عملیات در همه شرایط آب وهوایی را دارند. از فانتوم به عنوان یکی از بهترین جنگنده های سده بیستم میلادی نام برده می شود.

مسئولان نیروی هوایی ارتش پیش از انقلاب هم به علت قابلیت های ذکرشده نسبت به سفارش و خرید این جنگنده اقدام کردند. البته تعداد دقیق فانتوم های تحویل شده به ایران از سوی آمریکا دقیقاً معین نیست. اما براساس یکی از برآوردها، نیروی هوایی ایران 225 فروند فانتوم سفارش داد که شامل F-4D، F-4E، RF-4E هستند که به ایران تحویل داده شده است. نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران از لحاظ تعداد خرید این جنگنده رتبه دوم را در جهان دارد. این جنگنده در دوران دفاع مقدس هم یکی از پرافتخارترین جنگنده های کشورمان بود که شهید دوران، شهید یاسینی از مشهورترین خلبانان آن هستند که هر کدام به ترتیب سه و یک شکار پیروز را در دوران دفاع مقدس ثبت نموده اند.

اصولا تمامی هواپیماها از جمله اف-4 فانتوم پس از گذراندن مدت معینی از پرواز احتیاج به اورهال و یا بازآماد دارند. متخصصان دفاعی کشورمان هم پس از انقلاب اسلامی و با آغاز تحریم های آمریکا که موجب عدم تامین قطعات مورداحتیاج در تمام بخش های صنایع نظامی کشور شد، بر روی پای خود ایستاده و این کار را به صورت خودکفا آغاز کردند.

با آغاز دفاع مقدس عمر قطعات مورد استفاده در نیروی هوایی ارتش کشورمان به عنوان یک نیروی راهبردی به اتمام رسید و در همین زمان امام خمینی(ره) بنیانگذار انقلاب اسلامی در پیامی به متخصصان نیروی هوایی گفتند که خودتان بروید و به قطعات عمر انقلابی بدهید. این متخصصان از دوران دفاع مقدس ساخت این قطعات را آغاز کردند که این کار به تدریج تا به امروز ادامه دارد و دانش ساخت این قطعات در کشور بومی شده است. این دانش تنها در ساخت قطعات خلاصه نمی شود بلکه متخصصان داخلی ما در مباحث اورهال و O.C.M هم یکی از زبده ترین گروه های متخصص در این زمینه هستند.

هم به مناسبت هفته دفاع مقدس به پایگاه یکم شکاری ترابری شهید لشکری نیروی هوایی ارتش رفته تا با حضور در گردان اورهال و تعمیرات سنیگن جنگنده اف-4 از نزدیک در جریان روند آن قرار گیرد.

اورهال و یا بازآماد به تعمیرات اساسی انواع دستگاه ها و سیستم های مخنلف گفته می شود که می تواند از کوچک ترین قطعات و لوازم مکانیکی و الکترونیکی آغاز شده و تا قطعات بزرگ نیز ادامه پیداکند. اورهال اغلب بر روی هواپیما هایی صورت می گیرد که احتیاجمند تجهیزات تخصصی و کارخانه ای هستند.

پایگاه یکم هوایی شکاری ترابری شهید لشکری نیروی هوایی ارتش، یکی از مهم ترین پایگاه های نیروی هوایی ارتش است که سابقه تاسیس آن به پیش از انقلاب اسلامی برمی شود. این پایگاه در ضلع جنوبی فرودگاه مهرآباد تهران واقع شده است.

مجتمع اورهال پایگاه یکم شکاری شهید لشکری فعالیت خود را از سال 69 با توجه به اعمال تحریم ها آغاز نموده و با استفاده از مهندسی معکوس قطعات هواپیما ها توانست اورهال جنگنده ها را به صورت صددرصد بومی انجام دهد. فرآیند زمانی این کار به طور معمول حدود 6 تا 8 ماه تعریف شده است، اما مجتمع اورهال مهرآباد قادر است تا در صورت احتیاج فوری نیروی هوایی، با فعالیت مداوم خود این زمان را تا چهارماه کاهش دهد.

اورهال یا بازآماد چند مرحله دارد که توضیحات آن در ادامه آمده است؛

1- ورود به آشیانه: انجام کنترل های مربوط به بخش های مختلف هواپیما برای شناسایی اشکالات احتمالی.

2- جداسازی قسمت ها و قطعات مختلف: قطعات و بخش های مختلف هوایپما و همچنین دریچه های آن بازگشایی شده و این قطعات و قسمت ها جداسازی می شوند.

3- بازدید: در این مرحله تمام قسمت ها، سیستم ها و قطعات بازبینی می شوند.

4- تعمیرات: تمام قطعات هواپیما پس از انجام آزمایش های بازبینی، وارد بخش تعمیرات می شوند.

5- نصب مجدد قطعات: قطعات برطرف ایراد شده دوباره به قسمت خود متصل شده و یا با قطعات جدید تعویض می شوند.

6- چک و کنترل عملیاتی جنگنده: چک و کنترل مورداحتیاج بر روی سیستم ها و قسمت های مختلف هواپیما اجرا شده تا از سلامت و عملکرد مناسب آنها اطمینان حاصل شود.

7- چک زمینی: آمادگی جنگنده برای موتورگردی و انجام آزمایش های زمینی از جمله آزمایش موتور، سیستم های هشدار و سایر سیستم ها.

8- مرحله نهایی: هواپیما پس از گذارندن مراحل ذکر شده به چرخه عملیاتی خود باز می شود.

وقتی به گردان اورهال این جنگنده رفتیم با متخصصانی روبه رو شدیم که اکثرا میانسال و باتجربه بودند. یکی از متخصصان این گردان یک سروان فنی باتجربه اما جوان بود و وقتی از او درباره روند اورهال این جنگنده سوال کردیم، گفت: هواپیماهای جنگنده اف-4 نیروی هوایی ارتش پس از اتمام ساعت های پروازی خود برای طی روند اورهال به این مرکز اعزام می شوند.

نخستین بخش از این کار به کنترل بخش های مختلف هواپیما اختصاص دارد تا اشکالات موجود در جنگنده شناسایی شده و پس از جمع بندی تحویل قسمت فنی برای آغاز اورهال شود. مرحله بعدی بازکردن دریچه های مختلف این هواپیماست تا به قسمت های مختلف از جمله موتور هواپیما دسترسی پیداکنیم. مرحله سوم چک و کنترل قسمت های مختلف بدنه و سپس برطرف عیوب بدنه است تا دوباره آماده عملیات شود.

مرحله بعدی به چک قطعات و قسمت های بدنه اختصاص دارد که پیش از این از هواپیما جدا شده بود، پس از اتمام این کار این قطعات دوباره به قسمت مخصوص به خود در هواپیما باز می شود تا هواپیما برای ورود به مرحله کنترل و بازبینی آماده شوند.

دانش متخصصان ما درباره این هواپیما پس از انقلاب اسلامی و دوران دفاع مقدس به قدری گسترش و پیشرفت داشته است که امروز نه تنها تعمیرات اساسی و اورهال آن را انجام می دهند، بلکه بسیاری از قطعات مهم و کاربردی آن از جمله بخش های الکترونیک و الکترومکانیک را مطابق با دانش روز جهان به صورت کاملا بومی به روزرسانی می نمایند. این کار به قدری با کیفیت انجام می شود که پرنده ای که برای اورهال وارد آشیانه تعمیرات می شود پس از خارج شدن کاملا پرنده جدیدی است.

در ادامه با یکی از متخصصان این گردان همراه شدیم و او ما را به سوی یکی از جنگنده های در حال اورهال راهنمایی کرد. جنگنده موردنظر سانحه شدیدی داده و بال و کابین آن به طور کامل نابود شده بود و متخصصان فنی تمام قطعات آن را به طور کامل ساخته تا پس از نصب بر روی آن به طور کامل آماده پرواز شود.

به همراه یکی دیگر از متخصصان فنی به بخش دیگری از سوله اورهال رفتیم تا با بخش دیگری از اورهال جنگنده اف-4 آشنا شویم. در این بخش به سراغ درام هوایپما که محل قرارگیری فشنگ های مورداحتیاج برای حملات است رفتیم. او درباره نحوه اورهال این قطعه گفت: پس از اینکه این قطعه به طور کامل خرد شد. که در آن تمام قطعات آن به صورت جزئی جداسازی شده و هر کدام به تفکیک کنترل و در صورت احتیاج تعویض می شوند.

در مرحله پایانی هم با فرمانده جوان اما با تجربه گردان اورهال هواپیمای اف-4 همراه شدیم تا مرحله نهایی اورهال این جنگنده را مشاهده و مراحل آنالیز تخصصی را از او جویا شویم. او در این باره به ما گفت: هواپیمایی که در آشیانه تست های زمینی و آشیانه را گذرانده به مرحله تست پروازی می رسد که نتیجه و حاصل زحمات متخصصان فنی در داخل آشیانه است.

مرحله کنترل قطعات این هواپیما در داخل آشیانه در حدود یک سال به طول انجامید. متخصصان فنی هواپیما در ادامه تست های داخل آشیانه ، شرایط پروازی را شبیه سازی نموده و پس از اینکه هواپیما تست های مربوطه را با پیروزیت پشت سر گذارند برای انجام آزمایش های پروازی وارد باند می شود.

خلبان در اولین مرحله از تست های پروازی با هواپیما بر روی باند تاکسی نموده تا علاوه بر کنترل سیستم ترمز، لاستیک ها و چتر فرود را کنترل کند. این آخرین مرحله از بخش اورهال است که با اتمام این مرحله، هواپیما به طور کامل آماده پرواز شده و به چرخه عملیاتی نیروی هوایی بازمی شود.

این زحمات تنها نشان دهنده گوشه ای از فعالیت های شبانه روزی متخصصان فنی و مهندسی ارتش به خصوص نیروی هوایی است که ما در اینجا بخشی از آن را برای شما توضیح دادیم.

گزارش از مهدی طلوع وند

منبع: باشگاه خبرنگاران جوان
انتشار: بروزرسانی: 11 آبان 1398 شناسه مطلب: 108

به "آسمان امنِ کشور با فانتوم های نیروی هوایی ارتش" امتیاز دهید

امتیاز دهید:

دیدگاه های مرتبط با "آسمان امنِ کشور با فانتوم های نیروی هوایی ارتش"

* نظرتان را در مورد این مقاله با ما درمیان بگذارید